Zdjęcie 360 na Facebooku wyświetla się płasko? Napraw to

Masz zdjęcie sferyczne, wrzucasz je na Facebooka i zamiast kuli, po której da się rozejrzeć, widzisz rozciągnięty pasek. Powód jest jeden: plik zgubił metadane, po których Facebook poznaje, że to panorama. Poniżej pokazuję trzy sposoby, żeby je przywrócić. Pierwszy działa w przeglądarce i nie wymaga instalowania niczego, dwa kolejne to programy na komputer, przydatne, gdy zdjęć jest więcej.

Dlaczego zdjęcie 360 wyświetla się na Facebooku płasko

Facebook nie rozpoznaje panoramy po tym, jak wygląda. Rozpoznaje ją po informacji zapisanej wewnątrz pliku. Jeśli ta informacja tam jest, serwis pokazuje interaktywną kulę, po której czytelnik obraca się myszą albo przechylając telefon. Jeśli jej nie ma, dostajesz zwykłe zdjęcie o dziwnych proporcjach, przypominające rozwałkowany globus.

Metadane najczęściej giną po drodze, nie przy robieniu zdjęcia. Kasuje je obróbka, skalowanie, kompresja, eksport z programu graficznego albo przesłanie pliku komunikatorem. Aparat sferyczny zapisuje je poprawnie, ale wystarczy jeden krok w edytorze i po nich.

Tak wygląda zdjęcie 360, które działa

A tak wygląda zdjęcie, które metadane zgubiło

Na komputerze plik otwiera się normalnie i nic nie zapowiada kłopotu. Dopiero po wrzuceniu na Facebooka widać, że serwis potraktował go jak zwykłą fotografię.

Co Facebook uznaje za zdjęcie 360

Żeby zdjęcie zadziałało, muszą zejść się trzy rzeczy:

• zdjęcie powstało aparatem sferycznym, telefonem w trybie panoramy albo zostało złożone z kilku ujęć w programie do sklejania panoram
• ma proporcje 2:1, czyli szerokość dokładnie dwa razy większą od wysokości
• ma w środku metadane mówiące, że to panorama sferyczna 360×180

Warto znać jeszcze dwa zachowania serwisu, o których łatwo się potknąć. Po pierwsze, panorama szersza niż 100 stopni zostaje zamieniona w zdjęcie 360 automatycznie, nawet jeśli tego nie chcesz. Po drugie, przesyłanie i edycja zdjęć 360 odbywa się w aplikacji Facebooka na telefonie, nie w przeglądarce na komputerze. To najczęstszy powód, dla którego ktoś uznaje, że funkcja przestała działać: próbuje wrzucić panoramę z komputera i dostaje zwykłe zdjęcie.

Oba te zachowania są opisane w Centrum pomocy Facebooka i obowiązują nadal, mimo że sam poradnik powstał kilka lat temu. Zmieniło się co innego: dawna dokumentacja dla programistów, do której odsyłały starsze teksty, została wycofana.

Jak zrobić zdjęcie 360

Jeśli trafiłeś tu, zanim jeszcze masz gotową panoramę, masz trzy drogi. Każda kończy się plikiem, który Facebook potrafi obsłużyć.

• Telefon. Tryb panoramy w aparacie iPhone’a albo Androida, aplikacja Street View albo Cardboard Camera. Najprostsza droga, jakość wystarcza do wpisu na Facebooku, nie wystarcza do prezentacji lokalu.
• Aparat sferyczny. Urządzenie z dwoma obiektywami, które składa kulę samo. Facebook rozpoznaje po nazwie modelu między innymi Ricoh Theta S, Samsung Gear 360, LG 360 Cam, Giroptic 360 Cam, IC Realtech ALLie, 360Fly i Panono. Ta lista nie zmieniła się od lat i to jest ważne przy trzecim sposobie opisanym niżej.
• Lustrzanka z głowicą panoramiczną. Kilkanaście ujęć sklejonych w programie, na przykład w PTGui. Najwięcej pracy i najlepszy efekt, bo panujesz nad ostrością i światłem w każdym kierunku.

Przy dwóch ostatnich drogach metadane najczęściej giną w obróbce i wtedy potrzebujesz jednego ze sposobów opisanych dalej.

Czym są metadane zdjęcia

Metadane to informacje tekstowe zapisane wewnątrz pliku graficznego, obok samego obrazu. Zwykle jest tam model aparatu, data i godzina zdjęcia, czasem miejsce. Dla Facebooka liczy się jedno konkretne pole: informacja o tym, że zdjęcie jest sferyczne.

Standard, z którego korzystają Facebook i Mapy Google, opisał Google pod nazwą Photo Sphere. Pole nazywa się ProjectionType, a jedyna wartość, którą te serwisy obsługują, to equirectangular, czyli projekcja sferyczna. To ta sama informacja, którą wpisują narzędzia opisane niżej, tylko one robią to za ciebie.

Wstrzykiwanie metadanych do zdjęć

Aby Facebook rozpoznał panoramę, wystarczy spełnić przynajmniej jeden z dwóch warunków:

• ustawić typ projekcji sugerujący, że zdjęcie jest sferyczne
• wpisać markę i model jednego ze wspieranych aparatów sferycznych

Typy projekcji

W fotografii panoramicznej jest kilka typów projekcji, zależnie od tego, jak zdjęcie powstało i jak ma być pokazane. W metadanych używa się nazw angielskich. Na Facebooku spotkasz dwie:

• equirectangular – panorama sferyczna, o którą chodzi w tym wpisie
• cylindrical – panorama walcowa, czyli te szerokie paski z trybu panoramy w telefonie

Aparaty sferyczne rozpoznawane po nazwie

Nawet zdjęcie zrobione aparatem sferycznym może stracić metadane w obróbce. Wtedy da się je przywrócić albo pójść na skróty i wpisać do pliku nazwę jednego z aparatów, które Facebook zna. Ten sam sposób ratuje panoramy sklejane z lustrzanki, bo program do sklejania nie zawsze zapisuje komplet informacji.

Aparaty, po których Facebook poznaje zdjęcie sferyczne:

• Ricoh Theta S – zobacz na Ceneo.
• Giroptic 360 Cam
• Samsung Gear 360
• LG 360 Cam
• IC Realtech ALLie
• 360Fly
• Panono

Kilku z tych modeli nie kupisz już nowych, a mimo to lista działa. Facebook sprawdza samą nazwę zapisaną w pliku, nie to, czy aparat jest w sprzedaży. Dlatego wpisanie Ricoh Theta S nadal jest najpewniejszą sztuczką, gdy nic innego nie pomaga.

Sposób 1. Dodanie metadanych w przeglądarce

Do pojedynczego zdjęcia najszybsze jest narzędzie Panorama Exif Patcher, które działa w przeglądarce, bez instalowania czegokolwiek. Znajdziesz je pod adresem nadirpatch.com/exif.

1. Otwórz stronę Panorama Exif Patcher

https://nadirpatch.com/exif/

2. Dodaj zdjęcie

Zdjęcie dodasz kliknięciem w białe pole albo przeciągając na nie plik.

3. Pobierz poprawiony plik

Po chwili gotowe zdjęcie pobiera się na dysk samo. To ten plik wrzucasz na Facebooka, nie oryginał.

Gdy zdjęć jest więcej

Zdarza się, że dodawane zdjęcie nie ma właściwych proporcji. Wtedy warto sprawdzić, na którym etapie je straciło, i wrócić z poprawnym plikiem, zamiast obchodzić problem.

Strona pozwala też przerobić wiele zdjęć naraz, ale to usługa płatna, od pięciu dolarów za sto plików. Przy większej liczbie panoram taniej wychodzi program na komputer, opisany niżej.

Sposób 2. Exif Fixer na komputerze

Przy większej liczbie panoram wygodniejszy jest program na komputer. Sięgam po Exif Fixer, dostępny na macOS, Windows i Linux. Ma też wersję działającą w przeglądarce.

Co potrafi Exif Fixer

To prosty program do naprawiania panoram. Pozwala dopisać do pliku kilka informacji naraz:

• typ projekcji, equirectangular albo cylindrical
• nazwę jednego z aparatów sferycznych
• kierunek północy w panoramie
• obróbkę wielu plików naraz, według ustawień pierwszego z nich

Obsługa w trzech krokach

W większości sytuacji wystarczą trzy kroki.

1. Dodaj zdjęcia

Pojedynczy plik przeciągnij w okno programu. Przycisk Choose JPEG or PNG też zadziała, ale dalsze okna wyświetlą się po niemiecku.

Przy wielu zdjęciach przeciągnij je wszystkie i zaznacz opcję Batch, żeby każde dostało te same ustawienia.

2. Zapisz plik

Kliknij Add Metadata i gotowe. Jeśli chcesz zachować oryginał, odznacz wcześniej Delete Original Image.

3. Podszyj się pod aparat, gdy trzeba

Gdy sam typ projekcji nie wystarczy, użyj opcji Insert Fake Camera Data i wybierz na przykład Ricoh Theta S. To ten sam mechanizm, o którym pisałem wyżej: liczy się nazwa zapisana w pliku.

Sposób 3. Photos Exif Editor

Trzeci program daje najwięcej swobody przy edycji metadanych. Photos Exif Editor pobierzesz z App Store. Poza panoramami przyda się, gdy chcesz dopisać zdjęciom miejsce wykonania, wskazując je na mapce.

Jedno ograniczenie: ten program nie ustawi typu projekcji. Zostaje droga przez nazwę aparatu i w praktyce ona wystarcza.

1. Dodaj zdjęcie

Przeciągnij plik na okno programu albo wybierz Add Photos/Folders. Możesz wskazać także całą bibliotekę zdjęć.

W lewej kolumnie masz dodane zdjęcia, w prawej pola do edycji.

2. Wpisz model aparatu

W tym przykładzie plik ma udawać zdjęcie z aparatu Ricoh Theta S. Znajdź sekcję Camera i wypełnij dwa pola:

• Make: Ricoh
• Camera model name: Ricoh Theta S

3. Zapisz zdjęcia

Kliknij zielony przycisk Start Process i wskaż miejsce zapisu. Zapisuj do osobnego katalogu, a nie na oryginały. Nadpisywanie plików w miejscu potrafi się nie udać i łatwiej wtedy stracić materiał niż go odzyskać.

Ustawienie zapamiętane na kolejne zdjęcia

Jeśli panorama wyświetla się już tak, jak chcesz, zapisz te ustawienia jako gotowy zestaw. Przy kolejnych zdjęciach wybierzesz go z listy zamiast wypełniać pola od nowa.

1. W głównym oknie kliknij Presets > Edit Presets
2. W nowym oknie, w lewym dolnym rogu, kliknij +
3. Nadaj zestawowi nazwę
4. Wypełnij pola Make i Camera Model Name jak wcześniej
5. Kliknij Apply

Instagram nie odtworzy takiego zdjęcia

To pytanie wraca za każdym razem, gdy ktoś pierwszy raz opublikuje panoramę na Facebooku. Instagram nie ma widoku sferycznego. Ten sam plik, który na Facebooku obraca się na wszystkie strony, na Instagramie zostanie przycięty do kwadratu albo do pionowego kadru i straci sens.

Jeśli zależy ci na obu serwisach, przygotuj z panoramy dwie rzeczy: pełny plik sferyczny na Facebooka i osobne, zwykłe kadry wycięte z panoramy na Instagram. Wycięty fragment panoramy wygląda jak normalne zdjęcie i nie wymaga żadnych metadanych.

Gdy jedno zdjęcie to za mało

Pojedyncze zdjęcie 360 zrobisz i naprawisz sam, w kwadrans. Cały lokal to już inna praca: panoramy trzeba połączyć w trasę, po której klient przechodzi od wejścia przez każde pomieszczenie, z podpisami i planem. Taki wirtualny spacer działa też w wizytówce Google, a nie tylko na Facebooku.

Jeśli chcesz taki spacer osadzić na własnej stronie, opisałem to osobno w poradniku o dodawaniu wirtualnego spaceru na stronie WordPress.

Spacery 360 przygotowuję w Warszawie i okolicach, dla gabinetów, salonów, hoteli i lokali na wynajem.